2. 35-42 - Historio de redaktoj

Miaohui ĉe 02:36, 31 Maj. 2014

2014-05-31T02:36:15Z

Miaohui ĉe 21:13, 27 Maj. 2014

2014-05-27T21:13:16Z

Miaohui ĉe 08:04, 27 Maj. 2014

2014-05-27T08:04:21Z

Miaohui ĉe 23:46, 26 Maj. 2014

2014-05-26T23:46:08Z

Petrochib ĉe 11:51, 23 Maj. 2014

2014-05-23T11:51:25Z

Miaohui: Nova paĝo kun '　　35. D: Ĉu la Budho verkis la budhismajn verkojn per si mem? 　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la j...'

2014-05-23T00:09:36Z

Nova paĝo kun '　　35. D: Ĉu la Budho verkis la budhismajn verkojn per si mem? 　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la j...'

Nova paĝo

　　35. D: Ĉu la Budho verkis la budhismajn verkojn per si mem?

　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis konvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapanni-guha) proksime al Raĝagaho por kompili kaj modifi la budhajn instruojn por posteuloj. En la konveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon estigitan de la Budho kaj Mahakasapo recitis kaj poste aldonis suplementon al la Abidarmo, kiu estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.

　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifas korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similas al nomado de Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo) de “kvar trezoroj” en Ĉinio. La budhisma konveno estis nomita la unua Samgiti. Samgiti estas ĝenerale interpretita Jijing en la ĉina lingvo ( kiel Kolektado de Sutro) dum ĝia oriniginala signofo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga konveno. La antikvaj ĉinaj tradukistoj uzis la vortoj “Jieji) por signifi “komunan recitadon”, kiu aludas ambaŭ la kolekton de Darmo kaj la konvenon de homoj. Oni ne subskribis la Tripitakon en tiu tempo, do ĝi pasis per buŝa recitado.

　　36. D: Ĉu okazis aliaj konvenoj krom la unua?

　　R: Jes. Tiam krom la kvincent bikŝuoj, kiuj kunvenis en Saptaparna Kaverno (P. Sattapanna guha), estis multaj bikŝuoj, kiuj ne aniĝis en la grupo de Mahakasapo. Iom da bikŝuoj kunvenis en alia loko ne malproksima de la kaverno gvidite de Vapa (unu el la uuaj kvi bikŝuoj). Do la Raĝagaho la kompilado konsistis el du partoj, unu okazis en la kavarno kaj la alia ekster la kaverno. La du kompiladoj kune formis la hinajanaj tripitakon. Laŭ la tradicia noto, la mahajana tripitako estis kompilita en Cakkavala-pabbata de bodisatvoj inkluzive de Manĝustrio, Maitrejo kaj Anando, tamen hinajanaj budhanoj oponas, ke la mahajanaj verkoj estas vera darmo predikita de la Budho.

　　37. D: Kiel okazis la sesa budhisma konveno (Samgiti) en Birmo antaŭ kelkaj jaroj?

　　R: 110 jarojn post la budha morto okazis debato pri iom el budhismaj preceptoj inter monaĥoj en Vaisalio. Do prestiĝa monaĥo Jaŝo Tero kunvenigis 700 erudiciaj kal virtaj prestiĝuloj kaj ili konstatis, ke dek el la tezoj kontraŭis la Vinajon. Tiu konveno estis konata kiel la dua kompilado.

　　Laŭ la noto de Suda budhisma kanono, 235 jarojn post la budha morto en la regperiodo de Aŝoko, multaj herezuloj sin miksis en budhistan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso okazigis budhisman konvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputa (nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kompilado.

　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la budha morto, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano regita en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la “Mahavibasa”, tre grava komentaria verko (attakatha). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kompilado.

　　Antaŭ cirkaŭ 80 jaroj, Reĝo Mindon de Birmo invitis multajn bikŝuojn ordigi la Palian Tripitakon kaj gravuris la tutajn tekstojn kaj noton pri la ordigado en ŝtonajn platojn, kiuj ankoraŭ konserviĝas en Urbo Mondalo hodiaŭ. Tio estas konata kiel la kvina kompilado.

　　Por celebri de la 2500-an datrevenon de la budha nirvano, de 1954 ĝis 1956, la federala registaro de Birmo, okazigis la sesan konvenon en kiu li invitis 2500 bikŝuojn de Birmo, Kamboĝo, Srilanko, Hindio, Laoso, Nepalo, Pakistano kaj Tajlando al la kompilado. Ili laboris du jarojn kaj atente ordigis diversajn versiojn el malsamaj landoj kaj ankaŭ la version de Palian Tripitakon el la kvina kompilado okazigita de Reĝo Mindon kaj fine eldonis plej kompletan version de Pali Tripitako. Tio estas nomata la sesa kompilado.

　　38. D: Kio estas Pali-lingvo?

　　R: Pali-lingvo estis uzita en antikva Hindio. Se mi parolas pli precife, ĝi estis populara dialekto en Magadho dum la vivperiodo de la Budho. Laŭdire la Budho predikis siajn instruojn en tiu ĉi lingvo, do liaj disĉiploj uzis tiun ĉi lingvon por memori kaj reciti liajn instruojn. Kvankam ĝi ne plu estas vivanta lingvo en la nuna tempo, ĝi konserviĝis per budhismaj verkoj. La vorto “Pali” signifas “klasikaĵon”. La antikvaj hindianoj havis kutimon reciti kaj pasigi klasikajn tekstojn buŝe anstataŭ skribi. Laŭ la “La historio de insuloj de Srilanko (Dipavamsa), oni ekskribis budhismajn tekstojn en Srilanko dum la unua jarcento a. K. En la kvina jarcento p.K., Bodhgoŝo, la mastro de Tripitako de Magadho, venis al Srilanko kaj faris kopion de la tuta Palia Tripitako en sinhalaj skriboj. Laŭ alia noto, kiam Budagoŝo estis en Srilanko, li tradukis multajn sinhalajn komentariojn de Tripitako en Pali-lingvo. Ĉar la originala pali alfabeto ne plu ekzistas, ĉio el la nuna palia tripitako de Birmo, Kamboĝo kaj Tajlando estas notita en la indiĝenaj alfabetoj. Lastatempe en Hindio oni eklaboris por noti kaj eldoni la palian tripitakon en la Hindia alfabeto.

　　39. D: Ĉu la budhismaj verkoj estas notitaj en aliaj lingvoj krom la Pali- lingvo?

　　R: Jes. Troviĝas alia sistemo en sanskrito. Budhismo havas nordan kaj sudan tradiciojn. La klasikaĵo de la suda tradicio estas notita en Pali kaj apartenas al hinajana budhismo, dum la klasikaĵo de norda tradicio estis notita en sanskrito, ĉefe de mahajanaj skoloj, kun malmultaj el hinajano. Pali estis populare parolita lingvo en antikva hindio, dum sanskrito estis oficiala lingvo.

　　40. D: Ĉu la klasikaĵoj de ĉina budhismo kaj la tibeta estas tradukitaj el Pali aŭ sanskrito?

　　R: La klasikaĵoj de ĉina budhismo ĉefe tradukiĝis el sanskrito, kaj malmultaj verkoj tradukiĝis el pali-lingvo. La tibetaj tekstoj ŝajne tute tradukiĝis el sanskrito.

　　41.D: En kiom da lingvoj budhismaj tekstoj eldoniĝis en la nuna tempo?

　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo, estas verkoj en la rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el ili estas kompleta. Plej multe da la verkoj estas tradukitaj el tri fontlingvoj: (1) Pali, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta. Krome malgranda parto de sanskritaj kanonaj teksto konserviĝis en Nepalo, kaj Tibeto de ĉinio, tre malmultaj j konserviĝis. Tiel budhismaj tektoj de norda tradicio ĉefe konserviĝis en Ĉinio en la ĉina kaj tibetaj lingvoj.

　　42. D: Ĉu oni povas dividi la budhismajn verkojn en tri sistemoj laŭ la lingvoj?

　　 R: Jes. La divido de tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas la dividoj en tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerale diro, budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano kaj Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina Yunnan provinco kiel Dai, Benglong (nun Deang) kaj Bulan kaj aliaj apartenas al la palilingva sistemo de hinajana budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝis en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomon de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhisnon Teravada budhismo. La budhismo de han-nacio en Ĉinio kaj de Koreio, Japanio kaj Vietnamio apartenas al ĉina sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al Tibeta sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajano budhismo.

@@ Linio 3: / Linio 3: @@
 　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis kunvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇi-guhā) proksime al Raĝagaho kun intenco kompili la budhajn instruojn por posteuloj. En la kunveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon faritan de la Budho kaj Mahakasapo recitis la Abidarmon kaj faris suplementon. La Abidarmo estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.
-　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifis korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similis al tio, ke oni nomis "la kvar trezorojn" de Ĉinio per Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo). La budhisma kunveno nomiĝas la unua Kunrecitado (saṃgīti). Kunrecitado ĝenerale estas interpretita "Jieji" en la ĉina lingvo kun signifo de sutrokunigo, dum ĝia originala signifo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga kunveno. La tradukistoj de la antikva Ĉinio uzis la vorton "Jieji" por signifi "kunan recitadon", kiu aludas ambaŭ la kolektadon de Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni pasigis la Tripitakon per buŝa recitado anstataŭ skribi ĝin en tiu tempo.
+　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifis korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similis al tio, ke oni nomis "la Kvar Trezorojn" de Ĉinio per Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo). La budhisma kunveno nomiĝas la unua Kunrecitado (saṃgīti). Kunrecitado estas ĝenerale interpretita "Jieji" en la ĉina lingvo kun signifo de sutrokunigo, dum ĝia originala signifo en Sanskrito kaj Palio estas Samga Kunveno. La tradukistoj de la antikva Ĉinio uzis la vorton "Jieji" por signifi "kunan recitadon", kiu aludas ambaŭ la kolektadon de la Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni pasigis la Tripitakon per buŝa recitado, anstataŭ skribi ĝin en tiu tempo.
 . D: Ĉu okazis aliaj kunvenoj krom la unua?
@@ Linio 13: / Linio 13: @@
 　　R: 110 jarojn post la Budha Nirvano okazis debato pri iom da enhavoj el budhismaj preceptoj inter monaĥoj en Vaiŝalio (Vaiṣali). Do prestiĝa monaĥo Jaŝo Tero (Yasa Thero) kunvenigis 700 erudiciajn kal virtajn prestiĝulojn kaj ili konstatis, ke dek el la tezoj kontraŭas la Vinajon. Tiu kunveno estis konata kiel la dua kunveno.
-　　Laŭ noto de Suda budhisma kanono, 235 jarojn post la Budha Nirvano en la regperiodo de Aŝoko (Aṣoka), multaj herezuloj sin miksis en budhanan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso (Moggaliputta Tissa) okazigis budhisman kunvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputo  (Pāṭaliputta, nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kunveno.
+　　Laŭ noto de la Suda Budhisma Kanono, 235 jarojn post la Budha Nirvano en la regperiodo de Aŝoko (Aṣoka), multaj herezuloj sin miksis en budhanan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso (Moggaliputta Tissa) okazigis budhisman kunvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputo  (Pāṭaliputta, nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kunveno.
 　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la Budha Nirvano, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano (King Kaniṣka of Kuṣāna) en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito (Ven. Vasumitta) kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la "Mahavibaso" (Mahāvibhāṣā), tre grava komentaria verko (aṭṭakathā). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kunveno.
@@ Linio 27: / Linio 27: @@
 . D: Ĉu la budhismaj verkoj estas notitaj en aliaj lingvoj krom la Palio?
-　　R: Jes. Troviĝas Sanskrito, la alia sistemo. Budhismo havas nordan kaj sudan tradiciojn. La klasikaĵo de la suda tradicio estas notita en Palio kaj apartenas al hinajana budhismo. La klasikaĵo de norda tradicio estis notita en sanskrito, ĉefe apartenas al mahajanaj skoloj kaj malmultaj el gi apartenas al hinajano. Palio estis populare parolita lingvo, dum Sanskrito estis oficiala lingvo en la antikva Hindio.
+　　R: Jes. Troviĝas Sanskrito, la alia sistemo. Budhismo havas nordan kaj sudan tradiciojn. La klasikaĵo de la suda tradicio estas notita en Palio kaj apartenas al hinajana budhismo. La klasikaĵo de la norda tradicio estas notita en sanskrito, ĉefe apartenas al mahajanaj skoloj kaj malmultaj el gi apartenas al hinajano. Palio estis populare parolita lingvo, dum Sanskrito estis oficiala lingvo en la antikva Hindio.
-. D: Ĉu la klasikaĵoj de ĉina kaj tibeta budhismoj estas tradukitaj el Palio aŭ Sanskrito?
+. D: Ĉu la klasikaĵoj de ĉina kaj tibeta                                                               budhismoj estas tradukitaj el Palio aŭ Sanskrito?
 　　R: La klasikaĵoj de ĉina budhismo ĉefe tradukiĝis el Sanskrito, kaj malmultaj verkoj tradukiĝis el Palio. La tibetaj tekstoj ŝajne tute tradukiĝis el Sanskrito.
-. D: En kiom da lingvoj budhismaj tekstoj eldoniĝis nuntempe?
+. D: En kiom da lingvoj budhismaj tekstoj eldoniĝis nun?
 　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn en multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo troviĝas budhismaj verkoj en la lingvoj rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el la lingvoj havas la kompletan tradukon. Plej multe da budhismaj verkoj estas tradukitaj el tri lingvoj: (1) Palio, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta lingvoj. Krome troviĝas tre malmultaj sanskritaj kanonaj tekstoj kaj ili konserviĝas en Nepalo kaj Ĉina Tibeto. Tiel budhismaj tekstoj de la norda tradicio ĉefe konserviĝas en la ĉina kaj tibeta lingvoj en Ĉinio.
-. D: Ĉu oni povas klasifiki la budhismajn verkojn laŭ tri lingvaj sistemoj?
+. D: Ĉu oni povas klasifiki la budhismajn verkojn laŭ la tri lingvaj sistemoj?
-　　R: Jes. La klasifiko de budhismaj verkoj en tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas la klasifikon de tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerala diro, Budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano, Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina provinco Yunnan kiel nacioj Dai, Benglong (nun Deang), Bulan kaj aliaj apartenas al la palia sistemo de Hinajana Budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝas en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomojn de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhismon Teravada Budhismo. La Budhismo de Koreio, Japanio, Vietnamio kaj Han-nacio en Ĉinio apartenas al ĉinlingva sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al tibetlingva sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana Budhismo.
+　　R: Jes. La klasifiko de budhismaj verkoj en la tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas la klasifikon de tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerala diro, Budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano, Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina provinco Yunnan kiel nacioj Dai, Benglong (nun Deang), Bulan kaj aliaj apartenas al la palia sistemo de Hinajana Budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝas en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomojn de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhismon Teravada Budhismo. La Budhismo de Koreio, Japanio, Vietnamio kaj Han-nacio en Ĉinio apartenas al la ĉinlingva sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al la tibetlingva sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana Budhismo.

@@ Linio 1: / Linio 1: @@
 . D: Ĉu la Budho verkis la budhismajn verkojn per si mem?
-　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis kunvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇi-guhā) proksime al Raĝagaho kun intenco kompili kaj modifi la budhajn instruojn por posteuloj. En la kunveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon faritan de la Budho kaj Mahakasapo recitis la Abidarmon kaj faris suplementon. La Abidarmo estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.
+　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis kunvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇi-guhā) proksime al Raĝagaho kun intenco kompili la budhajn instruojn por posteuloj. En la kunveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon faritan de la Budho kaj Mahakasapo recitis la Abidarmon kaj faris suplementon. La Abidarmo estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.
-　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifas korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similis al tio, ke oni nomis "la kvar trezorojn" de Ĉinio per Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo). La budhisma kunveno nomiĝas la unua Kunrecitado (saṃgīti). Kunrecitado ĝenerale estas interpretita "Jieji" en la ĉina lingvo kun signifo de sutrokunigo, dum ĝia originala signifo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga kunveno. La tradukistoj de antikva Ĉinio uzis la vortojn "Jieji" por signifi "kunan recitadon", kiu aludas ambaŭ la kolektadon de Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni pasigis la Tripitakon per buŝa recitado anstataŭ skribi ĝin en tiu tempo.
+　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifis korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similis al tio, ke oni nomis "la kvar trezorojn" de Ĉinio per Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo). La budhisma kunveno nomiĝas la unua Kunrecitado (saṃgīti). Kunrecitado ĝenerale estas interpretita "Jieji" en la ĉina lingvo kun signifo de sutrokunigo, dum ĝia originala signifo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga kunveno. La tradukistoj de la antikva Ĉinio uzis la vorton "Jieji" por signifi "kunan recitadon", kiu aludas ambaŭ la kolektadon de Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni pasigis la Tripitakon per buŝa recitado anstataŭ skribi ĝin en tiu tempo.
 . D: Ĉu okazis aliaj kunvenoj krom la unua?
-　　R: Jes. En la sama tempo krom la kvincent bikŝuoj, kiuj kunvenis en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇa guhā), restis multaj bikŝuoj, kiuj ne aniĝis en la grupo de Mahakasapo. Iom da bikŝuoj kunvenis en alia loko ne malproksima de la kaverno gvidite de Vapo (Vapa), kiu estis unu el la unuaj kvin bikŝuoj. Do en Raĝagaho la kompilado konsistis el du partoj, el kiuj unu okazis en la kaverno kaj la alia ekster la kaverno. La du kompiladoj kune formis la hinajanan tripitakon. Laŭ la tradicia noto, la mahajana tripitako estis kompilita en Ĉakavala-pabato (Cakkavāḷa-pabbata) de bodisatvoj inkluzive de Manĝustrio (Mañjuṣrī), Maitrejo kaj Anando, tamen hinajanaj budhanoj oponas, ke la mahajanaj verkoj estas el la vera darmo predikita de la Budho.
+　　R: Jes. En la sama tempo krom la kvincent bikŝuoj, kiuj kunvenis en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇa guhā), restis multaj bikŝuoj, kiuj ne aniĝis en la grupo de Mahakasapo. Ili kunvenis en alia loko ne malproksima de la kaverno gvidite de Vapo (Vapa), kiu estis unu el la unuaj kvin bikŝuoj. Do en Raĝagaho la kompilado konsistis el du partoj, el kiuj unu okazis en la kaverno kaj la alia ekster la kaverno. La du kompiladoj kune formis la hinajanan tripitakon. Laŭ la tradicia noto, la mahajana tripitako estis kompilita en Ĉakavala-pabato (Cakkavāḷa-pabbata) de bodisatvoj inkluzive de Manĝustrio (Mañjuṣrī), Maitrejo kaj Anando, tamen hinajanaj budhanoj oponas, ke la mahajanaj verkoj estas el la vera darmo predikita de la Budho.
 . D: Kiel okazis la sesa budhisma kunveno (Kunrecitado) en Birmo antaŭ kelkaj jaroj?
@@ Linio 15: / Linio 15: @@
 　　Laŭ noto de Suda budhisma kanono, 235 jarojn post la Budha Nirvano en la regperiodo de Aŝoko (Aṣoka), multaj herezuloj sin miksis en budhanan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso (Moggaliputta Tissa) okazigis budhisman kunvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputo  (Pāṭaliputta, nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kunveno.
-　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la Budha Nirvano, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano (King Kaniṣka of Kuṣāna) regita en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito (Ven. Vasumitta) kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la "Mahvibaso" (Mahāvibhāṣā), tre grava komentaria verko (aṭṭakathā). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kunveno.
+　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la Budha Nirvano, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano (King Kaniṣka of Kuṣāna) en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito (Ven. Vasumitta) kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la "Mahavibaso" (Mahāvibhāṣā), tre grava komentaria verko (aṭṭakathā). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kunveno.
 　　Antaŭ cirkaŭ 80 jaroj, Reĝo Mindon de Birmo invitis multajn bikŝuojn ordigi la Palian Tripitakon kaj gravuris la tutajn tekstojn kaj noton pri la ordigado en ŝtonajn platojn, kiuj ankoraŭ konserviĝas en Urbo Mondalo hodiaŭ. Tio estas konata kiel la kvina Kunveno.
-　　Por celebri de la 2500-an datrevenon de la Budha Nirvano, la federala registaro de Birmo okazigis la sesan kunvenon, en kiu li invitis 2500 bikŝuojn de Birmo, Kamboĝo, Srilanko, Hindio, Laoso, Nepalo, Pakistano kaj Tajlando al la kompilado de 1954 ĝis 1956. Ili laboris du jarojn kaj atente ordigis diversajn versiojn el malsamaj landoj kaj ankaŭ la version de Palia Tripitako el la kvina kunveno okazigita de Reĝo Mindon, kaj fine eldonis plej kompletan version de Palia Tripitako. Tio estas nomata la sesa kunveno.
+　　Por celebri de la 2500-an datrevenon de la Budha Nirvano, la federala registaro de Birmo okazigis la sesan kunvenon, en kiu oni invitis 2500 bikŝuojn de Birmo, Kamboĝo, Srilanko, Hindio, Laoso, Nepalo, Pakistano kaj Tajlando al la kompilado. Ili laboris du jarojn de 1954 ĝis 1956, atente ordigis diversajn versiojn el malsamaj landoj kaj ankaŭ la version de Palia Tripitako el la kvina kunveno okazigita de Reĝo Mindon, kaj fine eldonis plej kompletan version de Palia Tripitako. Tio estas nomata la sesa kunveno.
 . D: Kio estas Palio?
-　　R: Palio estis lingvo uzita en antikva Hindio. Se mi parolas pli precize, ĝi estis populara dialekto en Magadho dum la vivperiodo de la Budho. Laŭdire la Budho predikis siajn instruojn en tiu ĉi lingvo, do liaj disĉiploj uzis gin por memori kaj reciti liajn instruojn. Kvankam ĝi ne plu estas vivanta lingvo en la nuna tempo, ĝi ankoraŭ konserviĝas per budhismaj verkoj. La vorto "Palio" (pāli) signifas "klasikaĵon". La antikvaj hindianoj havis kutimon reciti kaj pasigi klasikajn tekstojn buŝe anstataŭ skribi ilin. Laŭ la "La historio de insuloj de Srilanko (Dipavamsa), oni ekskribis budhismajn tekstojn en Srilanko dum la unua jarcento a. K. En la kvina jarcento p.K., Budagoŝo, la tripitaka majstro de Magadho, venis al Srilanko kaj faris kopion de la tuta Palia Tripitako en sinhalaj skriboj. Laŭ alia noto, kiam Budagoŝo (Buddhagoṣa) estis en Srilanko, li tradukis multajn sinhalajn komentariojn de la Tripitako en Palion. Ĉar la originala palia alfabeto ne plu ekzistas, ĉio el la nuna Palia Tripitako de Birmo, Kamboĝo kaj Tajlando estas notita en la indiĝenaj alfabetoj. Lastatempe en Hindio oni eklaboris por noti kaj eldoni la Palian Tripitakon en la Hindia alfabeto.
+　　R: Palio estis lingvo uzita en la antikva Hindio. Se mi parolas pli precize, ĝi estis populara dialekto en Magadho dum la vivperiodo de la Budho. Laŭdire la Budho predikis siajn instruojn en tiu ĉi lingvo, do liaj disĉiploj uzis gin por memori kaj reciti liajn instruojn. Kvankam ĝi ne plu estas vivanta lingvo en la nuna tempo, ĝi ankoraŭ konserviĝas per budhismaj verkoj. La vorto "Palio" (pāli) signifas "klasikaĵon". La antikvaj hindianoj havis kutimon reciti kaj pasigi klasikajn tekstojn buŝe anstataŭ skribi ilin. Laŭ "La historio de srilankaj insuloj" (Dipavamsa), oni ekskribis budhismajn tekstojn en Srilanko dum la unua jarcento a. K. En la kvina jarcento p.K., Budagoŝo, la tripitaka majstro de Magadho, venis al Srilanko kaj faris kopion de la tuta Palia Tripitako en sinhalaj skriboj. Laŭ alia noto, kiam Budagoŝo (Buddhagośa) restis en Srilanko, li tradukis multajn sinhalajn komentariojn de la Tripitako en Palion. Ĉar la originala palia alfabeto ne plu ekzistas, ĉio el la nuna Palia Tripitako de Birmo, Kamboĝo kaj Tajlando estas notita en la indiĝenaj alfabetoj. Lastatempe en Hindio oni eklaboris por noti kaj eldoni la Palian Tripitakon en la Hindia alfabeto.
 . D: Ĉu la budhismaj verkoj estas notitaj en aliaj lingvoj krom la Palio?
@@ Linio 35: / Linio 35: @@
 . D: En kiom da lingvoj budhismaj tekstoj eldoniĝis nuntempe?
-　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn en multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo troviĝas budhismaj verkoj en la lingvoj rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el la lingvoj havas la kompletan tradukon. Plej multe da budhismaj verkoj estas tradukitaj el tri lingvoj: (1) Palio, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta lingvoj. Krome troviĝas tre malmultaj sanskritaj kanonaj tekstoj kaj ili konserviĝas en Nepalo kaj Tibeto de Ĉinio. Tiel budhismaj tekstoj de la norda tradicio ĉefe konserviĝas en la ĉina kaj tibeta lingvoj en Ĉinio.
+　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn en multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo troviĝas budhismaj verkoj en la lingvoj rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el la lingvoj havas la kompletan tradukon. Plej multe da budhismaj verkoj estas tradukitaj el tri lingvoj: (1) Palio, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta lingvoj. Krome troviĝas tre malmultaj sanskritaj kanonaj tekstoj kaj ili konserviĝas en Nepalo kaj Ĉina Tibeto. Tiel budhismaj tekstoj de la norda tradicio ĉefe konserviĝas en la ĉina kaj tibeta lingvoj en Ĉinio.
 . D: Ĉu oni povas klasifiki la budhismajn verkojn laŭ tri lingvaj sistemoj?
-　　R: Jes. La klasifiko de budhismaj verkoj en tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas laklasifikon de tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerale diro, budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano, Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina provinco Yunnan kiel nacioj Dai, Benglong (nun Deang) Bulan kaj aliaj apartenas al la palia sistemo de hinajana budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝas en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomojn de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhismon Teravada budhismo. La budhismo de Koreio, Japanio, Vietnamio kaj Han-nacio en Ĉinio apartenas al ĉinlingva sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al tibetlingva sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana budhismo.
+　　R: Jes. La klasifiko de budhismaj verkoj en tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas la klasifikon de tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerala diro, Budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano, Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina provinco Yunnan kiel nacioj Dai, Benglong (nun Deang), Bulan kaj aliaj apartenas al la palia sistemo de Hinajana Budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝas en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomojn de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhismon Teravada Budhismo. La Budhismo de Koreio, Japanio, Vietnamio kaj Han-nacio en Ĉinio apartenas al ĉinlingva sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al tibetlingva sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana Budhismo.

@@ Linio 1: / Linio 1: @@
 . D: Ĉu la Budho verkis la budhismajn verkojn per si mem?
-　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis kunvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇi-guhā) proksime al Raĝagaho por kompili kaj modifi la budhajn instruojn por posteuloj. En la kunveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon faritan de la Budho kaj Mahakasapo recitis la Abidarmon kaj faris suplementon. La Abidarmo estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.
+　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis kunvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇi-guhā) proksime al Raĝagaho kun intenco kompili kaj modifi la budhajn instruojn por posteuloj. En la kunveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon faritan de la Budho kaj Mahakasapo recitis la Abidarmon kaj faris suplementon. La Abidarmo estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.
-　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifas korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similis al tio, ke oni nomis “la kvar trezorojn” de Ĉinio per Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo). La budhisma kunveno nomiĝis la unua Kunrecitado (saṃgīti). Kunrecitado estas ĝenerale interpretita “Jieji” en la ĉina lingvo kun signifo de sutrokunigo dum ĝia originala signifo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga kunveno. La antikvaj ĉinaj tradukistoj uzis la vortoj “Jieji” por signifi “kunan recitadon”, kiu aludas ambaŭ la kolekton de Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni pasigis la Tripitakon per buŝa recitado anstataŭ skribi ĝin en tiu tempo.
+　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifas korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similis al tio, ke oni nomis "la kvar trezorojn" de Ĉinio per Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo). La budhisma kunveno nomiĝas la unua Kunrecitado (saṃgīti). Kunrecitado ĝenerale estas interpretita "Jieji" en la ĉina lingvo kun signifo de sutrokunigo, dum ĝia originala signifo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga kunveno. La tradukistoj de antikva Ĉinio uzis la vortojn "Jieji" por signifi "kunan recitadon", kiu aludas ambaŭ la kolektadon de Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni pasigis la Tripitakon per buŝa recitado anstataŭ skribi ĝin en tiu tempo.
 . D: Ĉu okazis aliaj kunvenoj krom la unua?
@@ Linio 11: / Linio 11: @@
 . D: Kiel okazis la sesa budhisma kunveno (Kunrecitado) en Birmo antaŭ kelkaj jaroj?
-　　R: 110 jarojn post la budha nirvano okazis debato pri iom da enhavoj el budhismaj preceptoj inter monaĥoj en Vaiŝalio (Vaiṣali). Do prestiĝa monaĥo Jaŝo Tero (Yasa Thero) kunvenigis 700 erudiciajn kal virtajn prestiĝulojn kaj ili konstatis, ke dek el la tezoj kontraŭis la Vinajon. Tiu kunveno estis konata kiel la dua kunveno.
+　　R: 110 jarojn post la Budha Nirvano okazis debato pri iom da enhavoj el budhismaj preceptoj inter monaĥoj en Vaiŝalio (Vaiṣali). Do prestiĝa monaĥo Jaŝo Tero (Yasa Thero) kunvenigis 700 erudiciajn kal virtajn prestiĝulojn kaj ili konstatis, ke dek el la tezoj kontraŭas la Vinajon. Tiu kunveno estis konata kiel la dua kunveno.
-　　Laŭ noto de Suda budhisma kanono, 235 jarojn post la budha nirvano en la regperiodo de Aŝoko (Aṣoka), multaj herezuloj sin miksis en budhistan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso (Moggaliputta Tissa) okazigis budhisman kunvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputo  (Pāṭaliputta, nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kunveno.
+　　Laŭ noto de Suda budhisma kanono, 235 jarojn post la Budha Nirvano en la regperiodo de Aŝoko (Aṣoka), multaj herezuloj sin miksis en budhanan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso (Moggaliputta Tissa) okazigis budhisman kunvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputo  (Pāṭaliputta, nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kunveno.
-　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la budha morto, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano (King Kaniṣka of Kuṣāna) regita en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito (Ven. Vasumitta) kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la “Mahvibaso” (Mahāvibhāṣā), tre grava komentaria verko (aṭṭakathā). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kunveno.
+　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la Budha Nirvano, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano (King Kaniṣka of Kuṣāna) regita en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito (Ven. Vasumitta) kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la "Mahvibaso" (Mahāvibhāṣā), tre grava komentaria verko (aṭṭakathā). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kunveno.
 　　Antaŭ cirkaŭ 80 jaroj, Reĝo Mindon de Birmo invitis multajn bikŝuojn ordigi la Palian Tripitakon kaj gravuris la tutajn tekstojn kaj noton pri la ordigado en ŝtonajn platojn, kiuj ankoraŭ konserviĝas en Urbo Mondalo hodiaŭ. Tio estas konata kiel la kvina Kunveno.
-　　Por celebri de la 2500-an datrevenon de la budha nirvano, la federala registaro de Birmo okazigis la sesan kunvenon en kiu li invitis 2500 bikŝuojn de Birmo, Kamboĝo, Srilanko, Hindio, Laoso, Nepalo, Pakistano kaj Tajlando al la kompilado de 1954 ĝis 1956. Ili laboris du jarojn kaj atente ordigis diversajn versiojn el malsamaj landoj kaj ankaŭ la version de Palia Tripitako el la kvina kunveno okazigita de Reĝo Mindon, kaj fine eldonis plej kompletan version de Pali Tripitako. Tio estas nomata la sesa kunveno.
+　　Por celebri de la 2500-an datrevenon de la Budha Nirvano, la federala registaro de Birmo okazigis la sesan kunvenon, en kiu li invitis 2500 bikŝuojn de Birmo, Kamboĝo, Srilanko, Hindio, Laoso, Nepalo, Pakistano kaj Tajlando al la kompilado de 1954 ĝis 1956. Ili laboris du jarojn kaj atente ordigis diversajn versiojn el malsamaj landoj kaj ankaŭ la version de Palia Tripitako el la kvina kunveno okazigita de Reĝo Mindon, kaj fine eldonis plej kompletan version de Palia Tripitako. Tio estas nomata la sesa kunveno.
 . D: Kio estas Palio?
-　　R: Palio estis lingvo uzita en antikva Hindio. Se mi parolas pli precize, ĝi estis populara dialekto en Magadho dum la vivperiodo de la Budho. Laŭdire la Budho predikis siajn instruojn en tiu ĉi lingvo, do liaj disĉiploj uzis gin por memori kaj reciti liajn instruojn. Kvankam ĝi ne plu estas vivanta lingvo en la nuna tempo, ĝi konserviĝas per budhismaj verkoj. La vorto “Palio” (pāli) signifas “klasikaĵon”. La antikvaj hindianoj havis kutimon reciti kaj pasigi klasikajn tekstojn buŝe anstataŭ skribi ilin. Laŭ la “La historio de insuloj de Srilanko (Dipavamsa), oni ekskribis budhismajn tekstojn en Srilanko dum la unua jarcento a. K. En la kvina jarcento p.K., Bodhgoŝo, la mastro de Tripitako de Magadho, venis al Srilanko kaj faris kopion de la tuta Palia Tripitako en sinhalaj skriboj. Laŭ alia noto, kiam Budagoŝo (Buddhagoṣa) estis en Srilanko, li tradukis multajn sinhalajn komentariojn de Tripitako en Palion. Ĉar la originala palia alfabeto ne plu ekzistas, ĉio el la nuna palia tripitako de Birmo, Kamboĝo kaj Tajlando estas notita en la indiĝenaj alfabetoj. Lastatempe en Hindio oni eklaboris por noti kaj eldoni la palian tripitakon en la Hindia alfabeto.
+　　R: Palio estis lingvo uzita en antikva Hindio. Se mi parolas pli precize, ĝi estis populara dialekto en Magadho dum la vivperiodo de la Budho. Laŭdire la Budho predikis siajn instruojn en tiu ĉi lingvo, do liaj disĉiploj uzis gin por memori kaj reciti liajn instruojn. Kvankam ĝi ne plu estas vivanta lingvo en la nuna tempo, ĝi ankoraŭ konserviĝas per budhismaj verkoj. La vorto "Palio" (pāli) signifas "klasikaĵon". La antikvaj hindianoj havis kutimon reciti kaj pasigi klasikajn tekstojn buŝe anstataŭ skribi ilin. Laŭ la "La historio de insuloj de Srilanko (Dipavamsa), oni ekskribis budhismajn tekstojn en Srilanko dum la unua jarcento a. K. En la kvina jarcento p.K., Budagoŝo, la tripitaka majstro de Magadho, venis al Srilanko kaj faris kopion de la tuta Palia Tripitako en sinhalaj skriboj. Laŭ alia noto, kiam Budagoŝo (Buddhagoṣa) estis en Srilanko, li tradukis multajn sinhalajn komentariojn de la Tripitako en Palion. Ĉar la originala palia alfabeto ne plu ekzistas, ĉio el la nuna Palia Tripitako de Birmo, Kamboĝo kaj Tajlando estas notita en la indiĝenaj alfabetoj. Lastatempe en Hindio oni eklaboris por noti kaj eldoni la Palian Tripitakon en la Hindia alfabeto.
 . D: Ĉu la budhismaj verkoj estas notitaj en aliaj lingvoj krom la Palio?
-　　R: Jes. Troviĝas alia sistemo sanskrito. Budhismo havas nordan kaj sudan tradiciojn. La klasikaĵo de la suda tradicio estas notita en Palio kaj apartenas al hinajana budhismo. La klasikaĵo de norda tradicio estis notita en sanskrito, ĉefe apartenas al mahajanaj skoloj kaj malmultaj el gi apartenas al hinajano. Palio estis populare parolita lingvo en antikva hindio, dum sanskrito estis oficiala lingvo.
+　　R: Jes. Troviĝas Sanskrito, la alia sistemo. Budhismo havas nordan kaj sudan tradiciojn. La klasikaĵo de la suda tradicio estas notita en Palio kaj apartenas al hinajana budhismo. La klasikaĵo de norda tradicio estis notita en sanskrito, ĉefe apartenas al mahajanaj skoloj kaj malmultaj el gi apartenas al hinajano. Palio estis populare parolita lingvo, dum Sanskrito estis oficiala lingvo en la antikva Hindio.
-. D: Ĉu la klasikaĵoj de ĉina kaj tibeta budhismoj estas tradukitaj el Palio aŭ sanskrito?
+. D: Ĉu la klasikaĵoj de ĉina kaj tibeta budhismoj estas tradukitaj el Palio aŭ Sanskrito?
-　　R: La klasikaĵoj de ĉina budhismo ĉefe tradukiĝis el sanskrito, kaj malmultaj verkoj tradukiĝis el Palio. La tibetaj tekstoj ŝajne tute tradukiĝis el sanskrito.
+　　R: La klasikaĵoj de ĉina budhismo ĉefe tradukiĝis el Sanskrito, kaj malmultaj verkoj tradukiĝis el Palio. La tibetaj tekstoj ŝajne tute tradukiĝis el Sanskrito.
 . D: En kiom da lingvoj budhismaj tekstoj eldoniĝis nuntempe?
-　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn en multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo troviĝas budhismaj verkoj en la lingvoj rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el la lingvoj havas la kompletan tradukon. Plej multe da budhismaj verkoj estas tradukitaj el tri lingvoj: (1) Palio, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta. Krome troviĝas tre malmultaj sanskritaj kanonaj tekstoj kaj ili konserviĝas en Nepalo kaj Tibeto de Ĉinio. Tiel budhismaj tekstoj de la norda tradicio ĉefe konserviĝas en Ĉinio en la ĉina kaj tibeta lingvoj.
+　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn en multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo troviĝas budhismaj verkoj en la lingvoj rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el la lingvoj havas la kompletan tradukon. Plej multe da budhismaj verkoj estas tradukitaj el tri lingvoj: (1) Palio, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta lingvoj. Krome troviĝas tre malmultaj sanskritaj kanonaj tekstoj kaj ili konserviĝas en Nepalo kaj Tibeto de Ĉinio. Tiel budhismaj tekstoj de la norda tradicio ĉefe konserviĝas en la ĉina kaj tibeta lingvoj en Ĉinio.
-. D: Ĉu oni povas dividi la budhismajn verkojn en tri lingvaj sistemoj?
+. D: Ĉu oni povas klasifiki la budhismajn verkojn laŭ tri lingvaj sistemoj?
-　　R: Jes. La divido de tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas la dividon de tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerale diro, budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano, Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina provinco Yunnan kiel Dai, Benglong (nun Deang) kaj Bulan kaj aliaj apartenas al la palia sistemo de hinajana budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝas en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomojn de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhismon Teravada budhismo. La budhismo de Koreio, Japanio, Vietnamio kaj Han-nacio en Ĉinio apartenas al ĉinlingva sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al Tibetlingva sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana budhismo.
+　　R: Jes. La klasifiko de budhismaj verkoj en tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas laklasifikon de tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerale diro, budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano, Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina provinco Yunnan kiel nacioj Dai, Benglong (nun Deang) Bulan kaj aliaj apartenas al la palia sistemo de hinajana budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝas en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomojn de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhismon Teravada budhismo. La budhismo de Koreio, Japanio, Vietnamio kaj Han-nacio en Ĉinio apartenas al ĉinlingva sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al tibetlingva sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana budhismo.

@@ Linio 1: / Linio 1: @@
 . D: Ĉu la Budho verkis la budhismajn verkojn per si mem?
-　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis kunvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapanni-guha) proksime al Raĝagaho por kompili kaj modifi la budhajn instruojn por posteuloj. En la kunveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon estigitan de la Budho kaj Mahakasapo recitis kaj poste aldonis suplementon al la Abidarmo, kiu estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.
+　　R: Ne, budhismaj verkoj estis parkere recititaj kaj notitaj de la budhaj disĉiploj post lia morto. En la jaro de la Budha Nirvano, liaj kvincent disĉiploj okazigis kunvenon sub la gvido de Mahakasapo en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇi-guhā) proksime al Raĝagaho por kompili kaj modifi la budhajn instruojn por posteuloj. En la kunveno, Anando recitis la sutrojn predikitajn de la Budho, Upalio recitis la Vinajon faritan de la Budho kaj Mahakasapo recitis la Abidarmon kaj faris suplementon. La Abidarmo estas ekspliko kaj pristudo de budhismaj doktrinoj.
-　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifas korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similas al nomado de Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo) de “kvar trezoroj” en Ĉinio. La budhisma kunveno estis nomita la unua Samgiti. Samgiti estas ĝenerale interpretita Jijing en la ĉina lingvo ( kiel Kolektado de Sutro) dum ĝia originala signofo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga kunveno. La antikvaj ĉinaj tradukistoj uzis la vortoj “Jieji) por signifi “komunan recitadon”, kiu aludas ambaŭ la kolekton de Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni ne subskribis la Tripitakon en tiu tempo, do ĝi pasis per buŝa recitado.
+　　La Sutro, Vinajo kaj Abidarmo konsistigis Tripitakon. La vorto Pitako origine signifas korbon por enteni objektojn. La kompilado de Sutro, Vinajo kaj Abidarmo en Tripitakon similis al tio, ke oni nomis “la kvar trezorojn” de Ĉinio per Jing (klasikaĵo), Shi (historio), Zi (akademiaj skoloj) kaj Ji (kolektaĵo). La budhisma kunveno nomiĝis la unua Kunrecitado (saṃgīti). Kunrecitado estas ĝenerale interpretita “Jieji” en la ĉina lingvo kun signifo de sutrokunigo dum ĝia originala signifo en sanskrito kaj pali lingvo estas samga kunveno. La antikvaj ĉinaj tradukistoj uzis la vortoj “Jieji” por signifi “kunan recitadon”, kiu aludas ambaŭ la kolekton de Darmo kaj la kunvenon de homoj. Oni pasigis la Tripitakon per buŝa recitado anstataŭ skribi ĝin en tiu tempo.
 . D: Ĉu okazis aliaj kunvenoj krom la unua?
-　　R: Jes. Tiam krom la kvincent bikŝuoj, kiuj kunvenis en Saptaparna Kaverno (P. Sattapanna guha), estis multaj bikŝuoj, kiuj ne aniĝis en la grupo de Mahakasapo. Iom da bikŝuoj kunvenis en alia loko ne malproksima de la kaverno gvidite de Vapa (unu el la unuaj kvincent bikŝuoj). Do la Raĝagaho la kompilado konsistis el du partoj, unu okazis en la kaverno kaj la alia ekster la kaverno. La du kompiladoj kune formis la hinajanaj tripitakon. Laŭ la tradicia noto, la mahajana tripitako estis kompilita en Cakkavala-pabbata de bodisatvoj inkluzive de Manĝustrio, Maitrejo kaj Anando, tamen hinajanaj budhanoj oponas, ke la mahajanaj verkoj estas vera darmo predikita de la Budho.
+　　R: Jes. En la sama tempo krom la kvincent bikŝuoj, kiuj kunvenis en Saptaparna Kaverno (P. Sattapaṇṇa guhā), restis multaj bikŝuoj, kiuj ne aniĝis en la grupo de Mahakasapo. Iom da bikŝuoj kunvenis en alia loko ne malproksima de la kaverno gvidite de Vapo (Vapa), kiu estis unu el la unuaj kvin bikŝuoj. Do en Raĝagaho la kompilado konsistis el du partoj, el kiuj unu okazis en la kaverno kaj la alia ekster la kaverno. La du kompiladoj kune formis la hinajanan tripitakon. Laŭ la tradicia noto, la mahajana tripitako estis kompilita en Ĉakavala-pabato (Cakkavāḷa-pabbata) de bodisatvoj inkluzive de Manĝustrio (Mañjuṣrī), Maitrejo kaj Anando, tamen hinajanaj budhanoj oponas, ke la mahajanaj verkoj estas el la vera darmo predikita de la Budho.
-. D: Kiel okazis la sesa budhisma kunveno (Samgiti) en Birmo antaŭ kelkaj jaroj?
+. D: Kiel okazis la sesa budhisma kunveno (Kunrecitado) en Birmo antaŭ kelkaj jaroj?
-　　R: 110 jarojn post la budha morto okazis debato pri iom el budhismaj preceptoj inter monaĥoj en Vaisalio. Do prestiĝa monaĥo Jaŝo Tero kunvenigis 700 erudiciajn kal virtajn prestiĝulojn kaj ili konstatis, ke dek el la tezoj kontraŭis la Vinajon. Tiu kunveno estis konata kiel la dua kompilado.
+　　R: 110 jarojn post la budha nirvano okazis debato pri iom da enhavoj el budhismaj preceptoj inter monaĥoj en Vaiŝalio (Vaiṣali). Do prestiĝa monaĥo Jaŝo Tero (Yasa Thero) kunvenigis 700 erudiciajn kal virtajn prestiĝulojn kaj ili konstatis, ke dek el la tezoj kontraŭis la Vinajon. Tiu kunveno estis konata kiel la dua kunveno.
-　　Laŭ la noto de Suda budhisma kanono, 235 jarojn post la budha morto en la regperiodo de Aŝoko, multaj herezuloj sin miksis en budhistan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso okazigis budhisman kunvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputa (nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kompilado.
+　　Laŭ noto de Suda budhisma kanono, 235 jarojn post la budha nirvano en la regperiodo de Aŝoko (Aṣoka), multaj herezuloj sin miksis en budhistan komunumon kaj konfuzis la budhismajn doktrinojn. Do sub la subteno de Reĝo Aŝoko, Mogaliputo Tiso (Moggaliputta Tissa) okazigis budhisman kunvenon kun 1000 partoprenantoj en Pataliputo  (Pāṭaliputta, nun Patno, ĉefurbo de Bihara Pradeŝo en Hindio) kaj recitis la Tripitakon por eligi herezajn miksaĵojn. Tio estas konata kiel la tria kunveno.
-　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la budha morto, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano regita en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la “Mahavibasa”, tre grava komentaria verko (attakatha). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kompilado.
+　　Laŭ la noto de la Norda Budhismo, ĉirkaŭ 400 jaroj post la budha morto, en la regperiodo de Reĝo Kanisko de Kusano (King Kaniṣka of Kuṣāna) regita en la Okcidenta Hindio, 500 bikŝuoj sub Vasumito (Ven. Vasumitta) kompilis la komentariojn por la Tripitako. Tiuj komentarioj entenis ĉirkaŭ tricent mil kvarversojn, pli ol naŭ milionojn da vortoj. Unu el ili estis la “Mahvibaso” (Mahāvibhāṣā), tre grava komentaria verko (aṭṭakathā). Tio ĝenerale estis konata kiel la kvara kunveno.
-　　Antaŭ cirkaŭ 80 jaroj, Reĝo Mindon de Birmo invitis multajn bikŝuojn ordigi la Palian Tripitakon kaj gravuris la tutajn tekstojn kaj noton pri la ordigado en ŝtonajn platojn, kiuj ankoraŭ konserviĝas en Urbo Mondalo hodiaŭ. Tio estas konata kiel la kvina kompilado.
+　　Antaŭ cirkaŭ 80 jaroj, Reĝo Mindon de Birmo invitis multajn bikŝuojn ordigi la Palian Tripitakon kaj gravuris la tutajn tekstojn kaj noton pri la ordigado en ŝtonajn platojn, kiuj ankoraŭ konserviĝas en Urbo Mondalo hodiaŭ. Tio estas konata kiel la kvina Kunveno.
-　　Por celebri de la 2500-an datrevenon de la budha nirvano, de 1954 ĝis 1956, la federala registaro de Birmo, okazigis la sesan kunvenon en kiu li invitis 2500 bikŝuojn de Birmo, Kamboĝo, Srilanko, Hindio, Laoso, Nepalo, Pakistano kaj Tajlando al la kompilado. Ili laboris du jarojn kaj atente ordigis diversajn versiojn el malsamaj landoj kaj ankaŭ la version de Palia Tripitako el la kvina kompilado okazigita de Reĝo Mindon kaj fine eldonis plej kompletan version de Pali Tripitako. Tio estas nomata la sesa kompilado.
+　　Por celebri de la 2500-an datrevenon de la budha nirvano, la federala registaro de Birmo okazigis la sesan kunvenon en kiu li invitis 2500 bikŝuojn de Birmo, Kamboĝo, Srilanko, Hindio, Laoso, Nepalo, Pakistano kaj Tajlando al la kompilado de 1954 ĝis 1956. Ili laboris du jarojn kaj atente ordigis diversajn versiojn el malsamaj landoj kaj ankaŭ la version de Palia Tripitako el la kvina kunveno okazigita de Reĝo Mindon, kaj fine eldonis plej kompletan version de Pali Tripitako. Tio estas nomata la sesa kunveno.
-. D: Kio estas Pali-lingvo?
+. D: Kio estas Palio?
-　　R: Pali-lingvo estis uzita en antikva Hindio. Se mi parolas pli precize, ĝi estis populara dialekto en Magadho dum la vivperiodo de la Budho. Laŭdire la Budho predikis siajn instruojn en tiu ĉi lingvo, do liaj disĉiploj uzis tiun ĉi lingvon por memori kaj reciti liajn instruojn. Kvankam ĝi ne plu estas vivanta lingvo en la nuna tempo, ĝi konserviĝis per budhismaj verkoj. La vorto “Pali” signifas “klasikaĵon”. La antikvaj hindianoj havis kutimon reciti kaj pasigi klasikajn tekstojn buŝe anstataŭ skribi. Laŭ la “La historio de insuloj de Srilanko (Dipavamsa), oni ekskribis budhismajn tekstojn en Srilanko dum la unua jarcento a. K. En la kvina jarcento p.K., Bodhgoŝo, la mastro de Tripitako de Magadho, venis al Srilanko kaj faris kopion de la tuta Palia Tripitako en sinhalaj skriboj. Laŭ alia noto, kiam Budagoŝo estis en Srilanko, li tradukis multajn sinhalajn komentariojn de Tripitako en Pali-lingvo. Ĉar la originala pali alfabeto ne plu ekzistas, ĉio el la nuna palia tripitako de Birmo, Kamboĝo kaj Tajlando estas notita en la indiĝenaj alfabetoj. Lastatempe en Hindio oni eklaboris por noti kaj eldoni la palian tripitakon en la Hindia alfabeto.
+　　R: Palio estis lingvo uzita en antikva Hindio. Se mi parolas pli precize, ĝi estis populara dialekto en Magadho dum la vivperiodo de la Budho. Laŭdire la Budho predikis siajn instruojn en tiu ĉi lingvo, do liaj disĉiploj uzis gin por memori kaj reciti liajn instruojn. Kvankam ĝi ne plu estas vivanta lingvo en la nuna tempo, ĝi konserviĝas per budhismaj verkoj. La vorto “Palio” (pāli) signifas “klasikaĵon”. La antikvaj hindianoj havis kutimon reciti kaj pasigi klasikajn tekstojn buŝe anstataŭ skribi ilin. Laŭ la “La historio de insuloj de Srilanko (Dipavamsa), oni ekskribis budhismajn tekstojn en Srilanko dum la unua jarcento a. K. En la kvina jarcento p.K., Bodhgoŝo, la mastro de Tripitako de Magadho, venis al Srilanko kaj faris kopion de la tuta Palia Tripitako en sinhalaj skriboj. Laŭ alia noto, kiam Budagoŝo (Buddhagoṣa) estis en Srilanko, li tradukis multajn sinhalajn komentariojn de Tripitako en Palion. Ĉar la originala palia alfabeto ne plu ekzistas, ĉio el la nuna palia tripitako de Birmo, Kamboĝo kaj Tajlando estas notita en la indiĝenaj alfabetoj. Lastatempe en Hindio oni eklaboris por noti kaj eldoni la palian tripitakon en la Hindia alfabeto.
-. D: Ĉu la budhismaj verkoj estas notitaj en aliaj lingvoj krom la Pali-lingvo?
+. D: Ĉu la budhismaj verkoj estas notitaj en aliaj lingvoj krom la Palio?
-　　R: Jes. Troviĝas alia sistemo en sanskrito. Budhismo havas nordan kaj sudan tradiciojn. La klasikaĵo de la suda tradicio estas notita en Pali kaj apartenas al hinajana budhismo, dum la klasikaĵo de norda tradicio estis notita en sanskrito, ĉefe de mahajanaj skoloj, kun malmultaj el hinajano. Pali estis populare parolita lingvo en antikva hindio, dum sanskrito estis oficiala lingvo.
+　　R: Jes. Troviĝas alia sistemo sanskrito. Budhismo havas nordan kaj sudan tradiciojn. La klasikaĵo de la suda tradicio estas notita en Palio kaj apartenas al hinajana budhismo. La klasikaĵo de norda tradicio estis notita en sanskrito, ĉefe apartenas al mahajanaj skoloj kaj malmultaj el gi apartenas al hinajano. Palio estis populare parolita lingvo en antikva hindio, dum sanskrito estis oficiala lingvo.
-. D: Ĉu la klasikaĵoj de ĉina budhismo kaj la tibeta estas tradukitaj el Pali aŭ sanskrito?
+. D: Ĉu la klasikaĵoj de ĉina kaj tibeta budhismoj estas tradukitaj el Palio aŭ sanskrito?
-　　R: La klasikaĵoj de ĉina budhismo ĉefe tradukiĝis el sanskrito, kaj malmultaj verkoj tradukiĝis el pali-lingvo. La tibetaj tekstoj ŝajne tute tradukiĝis el sanskrito.
+　　R: La klasikaĵoj de ĉina budhismo ĉefe tradukiĝis el sanskrito, kaj malmultaj verkoj tradukiĝis el Palio. La tibetaj tekstoj ŝajne tute tradukiĝis el sanskrito.
-.D: En kiom da lingvoj budhismaj tekstoj eldoniĝis en la nuna tempo?
+. D: En kiom da lingvoj budhismaj tekstoj eldoniĝis nuntempe?
-　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn en multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo, estas verkoj en la rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el ili estas kompleta. Plej multe da la verkoj estas tradukitaj el tri fontlingvoj: (1) Pali, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta. Krome malgranda parto de sanskritaj kanonaj tekstoj konserviĝis en Nepalo kaj Tibeto, de ĉinio, tre malmultaj konserviĝis. Tiel budhismaj tektoj de norda tradicio ĉefe konserviĝis en Ĉinio en la ĉina kaj tibetaj lingvoj.
+　　R: Oni jam tradukis budhismajn verkojn en multaj landoj per siaj propraj lingvoj. En Eŭropo troviĝas budhismaj verkoj en la lingvoj rusa, germana, angla, franca, itala, finlanda kaj tiel plu, sed neniu el la lingvoj havas la kompletan tradukon. Plej multe da budhismaj verkoj estas tradukitaj el tri lingvoj: (1) Palio, (2) la Ĉina (3) kaj tibeta. Krome troviĝas tre malmultaj sanskritaj kanonaj tekstoj kaj ili konserviĝas en Nepalo kaj Tibeto de Ĉinio. Tiel budhismaj tekstoj de la norda tradicio ĉefe konserviĝas en Ĉinio en la ĉina kaj tibeta lingvoj.
-. D: Ĉu oni povas dividi la budhismajn verkojn en tri sistemoj laŭ la lingvoj?
+. D: Ĉu oni povas dividi la budhismajn verkojn en tri lingvaj sistemoj?
-　　 R: Jes. La divido de tri grupoj konformas al la aktuala situacio.  Oni ĉiuj agnoskas la dividoj en tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerale diro, budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano kaj Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina Yunnan provinco kiel Dai, Benglong (nun Deang) kaj Bulan kaj aliaj apartenas al la palilingva sistemo de hinajana budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝis en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomon de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhisnon Teravada budhismo. La budhismo de han-nacio en Ĉinio kaj de Koreio, Japanio kaj Vietnamio apartenas al ĉina sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al Tibeta sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana budhismo.
+　　R: Jes. La divido de tri grupoj konformas al la aktuala situacio. Oni ĉiuj agnoskas la dividon de tri sistemoj en la budhismaj rondoj hodiaŭ. Laŭ ĝenerale diro, budhismo en la sudaj landoj kiel Srilanko, Birmo, Kamboĝo, Laoso, Hindio, Pakistano, Tajlando kaj ankaŭ en la naciminoritatoj de Ĉina provinco Yunnan kiel Dai, Benglong (nun Deang) kaj Bulan kaj aliaj apartenas al la palia sistemo de hinajana budhismo, aŭ pli precize, Teravada Budhismo, ĉar ili tiel sin nomas. Kutime estis skolaj disputoj inter mahajano kaj hinajano, sed la tendenco de miksiĝo pli kaj pli evidentiĝas en la nuna periodo. Multaj homoj proponas, ke oni forigu la nomojn de Hinajano kaj Mahajano por fortigi la unuecon kaj reciprokan respekton inter budhanoj kaj homoj de malsamaj landoj. Do estas pli bone nomi la sudan budhismon Teravada budhismo. La budhismo de Koreio, Japanio, Vietnamio kaj Han-nacio en Ĉinio apartenas al ĉinlingva sistemo. La Budhismo de Tibeto, Interna Mongolio, Siberio kaj norda Hindio apartenas al Tibetlingva sistemo. La du lastaj sistemoj apartenas al Mahajana budhismo.